Bulimia, anoreksja – zaburzenia odżywiania

utworzone przez | Cze 18, 2018

Bulimia, anoreksja – zaburzenia odżywiania

Współcześnie bardzo wiele mówi się o zdrowym, ekologicznym stylu życia, w tym także o sposobie odżywiania się. Żywność oraz jej spożywanie nie mają jedynie na celu dostarczanie organizmowi niezbędnych do życia składników odżywczych oraz energii.

Jedzenie często pełni rolę przyjemności lub stanowi swego rodzaju autoekspresję jednostki. Ponadto służy do wyrażania potrzeb psychicznych i społecznych: m.in. miłości, poczucia bezpieczeństwa, przynależności i akceptacji. Ponadto żywność często staje się sposobem radzenia sobie ze stresem, napięciem, negatywnymi emocjami np. smutkiem, poczuciem pustki czy niespełnienia życiowego. Niewłaściwe przeznaczenie jedzenia może prowadzić do autoagresji żywieniowej.

Anoreksja, bulimia to zaburzenia wynikające z obsesji i chorobliwej koncentracji na punkcie jedzenia i jakości zdrowotnej żywności. Najbardziej podatne na rozwój są osoby młode bo ich osobowość dopiero zaczyna się kształtować. Osoby z nadwagą uchodzą za chore, nie posiadające silnej woli w zrzuceniu nadwagi, zaniedbane. Osoby szczupłe kojarzą się z: atrakcyjnością, dobrym zdrowiem, dbałością o siebie, silną wolą.

Zaburzenia odżywiania – definicja

Jedna  z definicji zaburzeń odżywiania określa je jako realizowanie nieprawidłowego wzorca odżywiania, przejawiające się m.in. w przyjmowaniu nadmiernych lub niedostatecznych ilości pokarmu w stopniu godzącym nie tylko w somatyczne funkcjonowanie ludzkiego organizmu ale także relacje społeczne, sferę uczuć oraz funkcjonowanie poznawcze jednostki.

Myśli osób, które w konsekwencji tracą kontrolę nad swoimi zachowaniami, doprowadzając do poważnych w konsekwencji uzależnień są wypełnione: planowaniem jadłospisu, częstymi zakupami ekologicznych artykułów spożywczych, kontrolą diety, skrupulatnym ważeniem i mierzeniem przygotowywanych porcji.

Międzynarodowa Klasyfikacja Chorób (ICD-10) a także Klasyfikacja Zaburzeń Psychicznych (F50) Amerykańskiego Towarzystwa Psychiatrycznego podaje dwie kategorie zaburzeń odżywiania: 1. specyficzne zaburzenia odżywiania, do których zalicza się: anorexia nervosa, bulimia nervosa oraz 2. nieklasyfikowane /niespecyficzne  zaburzenia odżywiania, do których zalicza się m.in.: zespół gwałtownego objadania się, zespół jedzenia nocnego, orthorexia nervosa, bigorexia, anarchia jedzeniowa.

Anoreksja – jadłowstręt psychiczny

Anoreksja (anorexia nervosa) pochodzi z greckich słów: an – brak i orexis – apetyt.

Anoreksja występuję częściej u kobiet (około 10 razy częściej) niż u mężczyzn. Choroba zazwyczaj rozpoczyna się u młodych kobiet, najczęściej między 14 a 18 rokiem życia. Zaburzenie to polega na podejmowaniu licznych celowych działań prowadzących do redukcji masy ciała, a następnie utrzymaniu osiągniętej małej masy przez osobę chorą, przy czym masa ciała wynosi poniżej wskaźnika (body mass index – BMI), który jest równy lub spada poniżej 17,5.

BMI = masa ciała/ (wzrost) 2 (masa ciała podzielona przez wzrost do kwadratu)

Klasyfikacja BMI:

<16,0 – wygłodzenie

<16,0 – 16,99 – wychudzenie (spowodowane często przez ciężką chorobę lub anoreksję)

17,0 – 18,49 – niedowaga

18,5 – 24,99 – wartość prawidłowa

25,0 – 29,99 – nadwaga

30,0 – 34,99 – I stopień otyłość

35,0 – 39,99 – II stopień otyłości (otyłość kliniczna)

>40,0 – III stopień otyłości (otyłość skrajna, patologiczna)

Anoreksja – przyczyny powstawania choroby:

– niski poziom samooceny;

– emocjonalne oddalenie od siebie;

– niski poziom ujawnianych uczuć w rodzinie;

– rozbudzenie nadmiernych ambicji u dziecka;

– zawód miłosny;

– rozwód rodziców;

– nakłanianie (głównie przez matki) do zwiększenia ilości jedzenia;

Objawy anoreksji:

spadek masy ciała o co najmniej 15 % oczekiwanej w stosunku do wieku i wzrostu. Masa ciała spada u chorych nawet poniżej 30 kg. Niska masa ciała jest osiągana poprzez coraz większe ograniczenia w przyjmowaniu pokarmów. Odczuwany głód jest zagłuszany i aby zapomnieć o jedzeniu osoby podejmują w związku z tym wiele zajęć, intensywnie pracują, uczą się, czasem przez wiele godzin wykonują ćwiczenia fizyczne;

silny lęk przez przytyciem mimo znacznej niedowagi. Silny lęk przed przytyciem powoduje, że osoba podejmuje walkę z każdym kęsem pokarmu. Ustawicznie spiera się, że porcje jedzenia są zbyt duże. Dzieli je na części. Stara się jeść w samotności. Osoby chorujące na anoreksję potrafią prawidłowo ocenić masę i kształt ciała innych. W stosunku do siebie samych, mimo czasem drastycznego wychudzenia, mają silne poczucie bycia grubą.

brak przynajmniej trzech cyklów menstruacyjnych. Ustanie cyklów miesiączkowych w przebiegu choroby spowodowane jest procesem zanikowym jajników oraz nieprawidłowościami w funkcjonowaniu układu podwzgórzowo-przysadkowego. Początek anoreksji jest zazwyczaj powolny. Im choroba trwa dłużej, tym intensywność odchudzania zwiększa się. Z czasem osoby chore przestają odczuwać głód.

Skutki zdrowotne anoreksji dzielimy na 2 grupy: biologiczne i psychospołeczne.

Biologiczne skutki zdrowotne anoreksji:

– zaburzenia rytmu serca, spadek tętna nawet do 40 uderzeń na minutę;

– odwodnienie, zaburzenie pracy nerek, obecność acetonu w moczu;

– spadek poziomu potasu, który ma wpływ na pracę serca;

– osłabienie, obniżenie ciśnienia krwi i skłonność do omdleń;

– zimne i drętwiejące ręce i stopy, stałe uczucie zimna;

– zaburzenia snu – bezsenność w nocy, senność w dzień;

– zawroty i bóle głowy;

– osteoporoza prowadząca do złamań, najczęściej kończyn;

– delikatny meszek pokrywający ciało, chroniący przed utratą ciepła na skutek zmniejszenia warstwy tkanki tłuszczowej;

Psychospołeczne skutki zdrowotne anoreksji:

– silny lęk przed utratą kontroli nad jedzeniem, a przez to nad własnym życiem;

– często depresja i związany z nią lęk, smutek, poczucie beznadziejności;

– zdarzają się próby samobójcze;

– ograniczenie, a w końcu zerwanie kontaktów z otoczeniem (przyjaciele, znajomi);

Anoreksja i bulimia to zaburzenia wynikające z obsesji i chorobliwej koncentracji na punkcie jedzenia oraz jakości zdrowotnej żywności.
Bulimia (bulimia nervosa) – żarłoczność psychiczna

Bulimia – termin ten został wprowadzony przez Galena i pochodzi od greckich słów bous i limos, które oznaczają „byczy głód”. Bulimię stwierdza się przede wszystkim u nastolatek i młodych kobiet. Początek zachorowania występuje zazwyczaj później niż u pacjentów z anoreksją, około 18 – 24 roku życia.

Bulimia rozpoczyna się najczęściej od stosowania różnego rodzaju diet restrykcyjnych, odchudzających w celu osiągnięcia pożądanej masy ciała i w wielu przypadkach jest konsekwencją nie leczonej anoreksji.

Osoby chore miewają gwałtowne ataki łaknienia, które skutkują nadmiernym objadaniem się, po czym następuje oczyszczenie organizmu (prowokacja wymiotów), co przynosi chorej ulgę na sumieniu. Napady łaknienia poprzedzane są odczuwaniem niepokoju i wzmagającego się napięcia nerwowego.

W trakcie napadu bulimiczki pochłaniają bardzo duże ilości jedzenia, w tym wysokokalorycznego, których wartości przekraczają dzienne zapotrzebowanie.

Skutki zdrowotne bulimii dzielimy na 2 grupy: biologiczne i psychospołeczne.

Biologiczne skutki zdrowotne bulimii:

– zaburzenia żołądkowo-jelitowe;

– refluks żołądkowo-przełykowy;

– dyskomfort w jamie brzusznej;

– zaburzenia równowagi elektrolitycznej;

– uszkodzenia szkliwa zębów;

– uszkodzenie naczynek krwionośnych w oczach;

– opuchlizna twarzy i policzków (zapalenia ślinianek);

– awitaminoza;

– rozciągnięcie żołądka do znacznych rozmiarów;

– zmęczenie;

– zły nastrój;

– niepokój;

Psychospołeczne skutki zdrowotne bulimii:

– niechęć do samego siebie;

– stany depresyjne;

– poczucie wstydu i upokorzenia;

– psychiczne uzależnienie od środków przeczyszczających i odwadniających;

Edukacja żywieniowa jest nieodłącznym elementem edukacji zdrowotnej.
Leczenie anoreksji i bulimii:

Leczenie bulimii psychicznej polega na zapobieganiu stanom zagrożenia życia chorej i komplikacjom pochorobowym. W ramach terapii farmakologicznej stosuje się środki przeciwdepresyjne i wspomagające utrzymanie kontroli nad ilością spożywanego jedzenia.

Leczenie przede wszystkim ma na celu zaradzić skutkom częstego wymiotowania, nadużywania środków o działaniu przeczyszczającym i odwadniającym, a także zbyt dużym rozciągnięciem żołądka przez zjadany pokarm.

Anoreksja i bulimia są chorobami, które mają swoje konsekwencje biologiczne, psychiczne i społeczne. Wymagają leczenia, często interdyscyplinarnego (psychiatra, psycholog, endokrynolog, dietetyk).

W leczeniu  anoreksji i bulimii istotną rolę pełni edukacja zdrowotna i żywieniowa.

Edukacja zdrowotna obejmuje:

– nabywanie wiedzy o zdrowiu;

– nabywanie postaw wobec zdrowia swojego i innych;

Edukacja zdrowotna promuje zachowania zdrowotne takie jak:

– aktywność fizyczna;

– radzenie sobie ze stresem;

– zbilansowane, prawidłowe żywienie;

Edukacja żywieniowa jest nieodłącznym elementem edukacji zdrowotnej i obejmuje:

– wiedzę żywieniową;

– wykształcenie potrzeby jej stosowania;

– zmianę niewłaściwych zachowań żywieniowych;

Leczenie anoreksji i bulimii: psycholog

Wsparcie psychologiczne ma na celu przede wszystkim:

– pomoc w zrozumieniu istoty choroby;

– uświadomienie, że utrzymujące się objawy mogą zagrażać zdrowiu i życiu;

– motywację do podejmowania skutecznych i pożądanych działań;

– kształtowanie pozytywnej samooceny, nabywania dystansu do lansowanych przez mass media kanonów mody i urody;

– pomoc w nawiązywaniu satysfakcjonujących relacji;

– zapoznanie z zasadami zdrowego odżywiania i właściwymi metodami dbania o wygląd;

 

KONTAKT

tel. +48 507 498 616

email: fraczkowskaanna@gmail.com

Badania naukowe wykazały, że najważniejszym czynnikiem w skuteczności leczenia jest decyzja Klienta.
Dzwoniąc, wysyłając maila dziś rozpoczynasz proces poprawy Twojego stanu zdrowia.

Do zobaczenia na Skype.

Serdecznie pozdrawiam
Anna Frączkowska

Anna Frączkowska - ZnanyLekarz.pl

NASZA PIERWSZA KONSULTACJA JEST BEZPŁATNA